हेमाडपंतांची व यवनाची भेट (Hemadpant’s tryst with Mohammedan gentleman)

Forums Sai – The Guiding Spirit हेमाडपंतांची व यवनाची भेट (Hemadpant’s tryst with Mohammedan gentleman)

This topic contains 6 replies, has 6 voices, and was last updated by  gauripatankar 2 years, 5 months ago.

Viewing 7 posts - 1 through 7 (of 7 total)
  • Author
    Posts
  • #2850

    You must logged-in to participate in the Forum

    [btn link=”http://www.aniruddhafriend-samirsinh.com/wp-login.php” color=”crimson” size=”size-m”]Log In[/btn]

    Sainaath Devotee Hemadpanta

    हा प्रसंग हेमाडपंताच्या आयुष्याला वळण देणारा आहे. हेमाडपंतांनी साईनाथांना बघितलेलं ही नाही, फोटो ही पाहिलेला नाही. उलट काकासाहेब दिक्षीतांनी त्यांना सांगितल्यानंतरही शिर्डीला जायचा विचार हेमाडपंत सोडून देतात. कारण मनात प्रश्‍न उद्‍भवलेला असतो की ’सद्‍गुरूचा उपयोग काय?’ पण त्यानंतर नानासाहेब चांदोरकरांच्या विनंतीनंतर हेमाडपंत शिर्डीस जायला निघतात. हेमाडपंतांची शिर्डीला जाणारी गाडी सुटू शकते हे जाणून, तसेच साईनाथ त्यांच्या भक्ताचा म्हणजेच नानासाहेब चांदोरकरांचा शब्द राखण्यासाठी आणि सद्‍गुरुभक्तीच्या मार्गावर येऊ इच्छिणार्‍यासाठी साईनाथ स्वत: यवनाच्या द्वारे मार्गदर्शन करतात. ही गोष्ट प्रत्येक श्रध्दावान भक्तांना व श्रध्दावान होऊ इच्छीणार्‍यांसाठी मार्गदर्शक ठरू शकते.

    आणि म्हणूनच आजचा आपला विषय आहे ’हेमाडपंतांची व यवनाची भेट’.

    English Translation:

    The following incident had a significant impact on Hemandpant’s life and, in fact, gave it a new direction:

    Hemadpant had never seen Sainath, or even His photograph for that matter. Inspite of Kakasaheb Dikshit’s insistence and Hemandpant’s promise to him of visiting Shirdi, Hemadpant continued to put off his visit to Shirdi, as his mind was still questioning the need and relevance of a Sadguru. However, on Nanasaheb Chandorkar’s request, Hemadpant decided to embark on his visit to Shirdi.

    Sainath, knowing very well that Hemadpant would miss the train that would take him towards Shirdi and in order to keep His bhakta, Nanasaheb Chandorkar’s word and His concern and care for a bhakta who wanted to embark on the path of Sadguru bhakti, took it upon Himself to guide Hemadpant in the form of a Mohammedan gentleman. This story is like a beacon light for all Shraddhavaans, as also for those who are progressing on the path for becoming Shraddhavaans.

    Therefore, our topic for today wil be “Hemadpant’s tryst with Mohammedan gentleman”.

    #3437

    Hemadpant’s tryst with Mohammedan gentleman

    viveksinh and sunitaveera very nicely explain…
    shree ram ambadnya

    #3293

    Suneeta Karande
    Participant

    Hemadpant’s tryst with Mohammedan gentleman

    हरि ओम. श्रद्धावान हाचि माझा मित्र सखा तयासी मी रक्षीन देवयान पंथी || २ || ह्या बापूंच्या वचनाची आठवण होते , ही हेमाडपंत व यवनाची गोष्ट वाचतांना. हेमाड्पंतानी तर साईनाथांना प्रत्यक्ष पाहिलेले नाही , सदगुरु मानणे तर खूपच दूर होते. गुरुची आवश्यकता काय हा मनी विकल्प होता, तरी साईनाथ माउली धाव घेते अकारण कारुण्यापोटी कारण हेमाड्पंत हे श्रद्धावान होते. आपल्या चुकतमाकत धड्पडत का होईना देवयान पंथावर चालण्याचा प्रयत्न करणार्‍या ह्या बाळासाठी गुरु माय होऊन धाव घेते, त्याचे देवयान पंथावर रक्षण करण्यासाठी. येथे हा यवन येतो तो एक म्हातारा वणजारी , वाटाद्या बनुनच , उचित वाट दावण्यासाठीच जणू. न जाणो गाडी चुकली असती तर हेमाडपंताच्या मनात आणखी विकल्प दाट्ला असता, त्यांचे मन अजून शंका -कुशंकानी ग्रासले गेले असते. हेमाडपंत जातात ते नानांच्या, स्व:तच्या मित्राच्या शब्दांवर विश्वास ठेवून , म्हणूनच बाबा नानांचा शब्द राखण्यासाठी स्व:त धाव घेतात,हेमाडपंतांची शिर्डीला जाणारी गाडी सुटू शकते हे जाणून. माझ्या साईंचे सर्वव्यापकत्व, आपल्या भक्तावरचे लाभेवीण प्रेम येथे दिसते की माझ्या नानांचा शब्द खाली पडता कामा नये. नानांनी स्वत: आटापिटा करुन हेमाडपंताना शिरडीला येण्याचे कबूल करवून घेतले आहे तर सद्‍गुरुभक्ति मार्गावर येऊ इच्छिणार्‍या हेमाडपंतासाठी साईनाथ स्वत: यवनही बनतात. माझा साई फक्त स्वत: दिलेला शब्द्च पाळतो असे नाही तर आपल्या भक्ताने दिलेला शब्द ही तोच पूर्ण करवून घेतो आणि आपले शरणागत वत्सल हे ब्रीद पाळतो, श्रद्धावान त्याला संपूर्ण शरण जाण्याआधीच.
    हेमाडपंत लिहितात “ तंव “तो” सुचवी वेळेवर |उतरू नका हो दादरावर | मेल न तेथे थांबवणार | बोरी बंदर गांठावे ||१२८ || होती न वेळेवर ही सूचना | मेल दादर वर मिळते ना | नकळे मग या चंचल मना | काय कल्पना उठत्या ते ||१२९||…… चंचल मनाला आवर घालणारा हाच तो माझा कनवाळू सखा, जो कधीही मला दगा तर देतच नाही , पण चुकीच्या वाटेवर भरकटूही देत नाही.
    माझ्या ह्या अनिरुद्ध-साईने असेच राणा ह्या कलकत्याच्या भक्ताला आत्मघाताच्या अविचारापासून परावृत्त केले होते, जेव्हा त्याने बापूंचे दर्शन ही घेतले नव्हते , फक्त बापू भक्ताच्या सांगण्यावरून त्याने आन्हिक करायला, रामरक्षा म्हणायला व श्रीसाईसच्चरिताचे वाचन चालू केले होते. म्हणजेच त्याचा शब्द तर तो पाळतोच पाळतो कोणत्याही युगात, पण त्याच्या भक्ताचाही शब्द तोच पाळतो. खरेच श्रध्दावान होऊ इच्छीणार्‍यांसाठी ही कथा अत्यंत प्रभावीपणे मार्गदर्शक ठरु शकते की खरा सदगुरु कसा असतो, कोण असतो हे जाणण्यासाठी….
    अंबज्ञ….

    #329231

    snehalgadkari26
    Participant

    हरि ओम
    Topic वाचला आणि साई चरित्रातील अतिशय सुंदर ओव्या आठवल्या .

    साई संकल्प विद्योती उजळली हि चारित्र्य ज्योती
    मार्गदर्शक होवो तद्दीप्ती मार्ग भावार्थी उमगोत
    खरोखरच ! साई चरित्रातील या गुरु भक्तांच्या कथा वेड लावतात. प्रत्येक भक्ताचा प्रवास वेगळा आणि या प्रत्येक भक्तासाठी त्याला अभ्युदय आणि निः श्रेयस याची प्राप्ती करून देऊन त्याचा मागच्या जन्मी पेक्षा अधिक पटींनी विकास घडवून आणून त्याला सामिप्यग्रामी पोचवण्याची तळमळ असणाऱ्या या माझ्या अतिशय लाडक्या सद्गुरूचे प्रयास पाहिले कि खरोखर विगतकृत त्रिविक्रमाची प्रार्थना आठवते .

    हेमाडपंत आणि यवनाची भेट आपल्याला भक्तीमार्गावरील प्रवासाचे अनेक पैलू निदर्शनास आणून दाखवते.हेमाडपंतांच्या डब्यात चालत्या गाडीत चपळतेने पडलेले यवनाचे पाऊल म्हणजे साईनाथांचे हेमाड पंतांच्या जीवनात पडलेले पहिले सक्रिय पाऊल आहे .बाबांची अचूक आणि अतिशय तत्पर मार्गदर्शकता आहे .आपल्या बाळाचे एक पाऊल आपल्या दिशेने पडल्यानंतर हा सद्गुरु स्वतःच्या जीवाची पर्वा न करता कसा आपल्या भक्ताच्या मार्गात जाऊन अत्यंत चपळाईने त्याला वेळीच सावध करून पुन्हा योग्य मार्ग दाखवतो. साई चरित्रात अनेकविध भक्तांचे प्रवास येतात किंबहुना या सद्गुरूचे प्रत्येक बाळाला आपल्या जवळ खेचण्याचे मार्ग वेगवेगळेच .इथे केवळ लंगड्या मनाला ताळ्यावर आणावे या भाबड्या पण प्रामाणिक हेतूने बाबांकडे आलेले दीक्षित काका जसे आहेत तसेच केवळ बाबांचे परीक्षण करण्यासाठी आलेले सोमदेव स्वामी आहेत .,महारोगासारखे अतिशय घोर प्रारब्ध असूनही बाबांच्याच अकारण कारुण्याने त्यांचा हात हातात घेण्याचे भाग्य लाभलेला भागोजी आहे तर बाबांच्या हस्तरेषा पाहण्याच्या कुतूहलाने मशिदीत आलेले मुळे शास्त्रीही आहेत. तरीही प्रत्येकाच्या जीवनाचा सुंदर प्रेमप्रवासच बाबांनी करून दिला हा सद्गुरु असाच प्रेमळ असतो क्षमेचा पुत्र प्रचंड क्षमा धारण करतो आज आपण . अनुभवतोच बापुरायाकडे .

    खर तर यालाच ओढ असते आपल्या बाळांना भेटण्याची। “छाये खालता बैस जरा ” हे खर तर हा सदगुरु प्रत्येक बाळाला म्हणून बोलावीत असतो पण आम्हीच नाटाळ असतो हेमाडपंत स्वतःचीच कथा अत्यंत प्रांजळपणे मांडत आहेत .ते जरी स्वतःला नाटाळ, टवाळ आदी विशेषणे लावत असले तरी हा त्यांचा या सद्गुरू च्या पायांशी असलेला शारण्यभाव आहे. हेमाडपंत वेद जाणत होते बाप्पांनी सांगितले तसेच ज्ञानेश्वरी ,पुराणे आदि अध्यात्मिक ग्रंथांचा त्यंचा गाढ अभ्यास होता भागवत तर मुखोत्गत होते . हेमाडपंत १७ व्या अध्यायात लिहितात “तैसेच आम्ही दिसाया थोर ,परी त्या सिद्ध साई समोर , खरेच आम्ही पोरांहूनी पोर” अगदी सामान्य पातळीवर जाऊन आपला भक्तीमार्गातील प्रेमप्रवास हा सद्गुरू कसा करून घेतो याचे मार्गदर्शन हेमाडपंत करतात

    आपल्या प्रिय मित्रांकडून , दिक्षित काका आणि नानासाहेब चांदोरकर यांच्याकडून हेमाडपंतांना बाबांबद्दल कळले होते या दोघांच्या मनापासून केलेल्या आग्रहास्तव हेमाडपंत शिरडीला जाण्यासाठी निघायचे निश्चित करतात आपल्याला वाटत असते कि आपण सद्गुरूच्या दर्शनाला जातो पण खरच बापूंनी सांगितल्याप्रमाणे आपण सद्गुरु कडे जाणारे कोण असतो त्यानेच आपल्याला select केलेले असते म्हणून आपण त्याच्याच कृपेने त्याच्या दर्शनाला जात असतो हेमाडपंतांना पुढे हे सत्य पटतेच हेमाडपंत लिहितात
    न जाणू कवण्या जन्मांतरी ,कवण्या प्रसंगी कवण्या अवसरी
    केले म्यां तप कैशियापरी घेतले पदरी साईने
    हे काय म्हणावे तपाचे फळ ,तरी मी तो जन्माचा खळं
    साईच स्वये दीनवत्सल ,कृपा हि निश्चल तयाची
    पण हे विचार पुढचे ,सुरवातीला आपल्या या मित्रांच्या सांगण्यावरून हेमाडपंत शिर्डीला जायला निघतात तर खरे, पण आपल्याला ठाऊक आहे कि त्यांच्या प्रिय मित्राचा पुत्र लोणावळ्याला निधन पावतो त्याचे गुरु जवळ बसतात तरी मृत्यू पासून ह्या भक्ताच्या एकुलत्या एक मुलाला वाचवू शकत नाहीत आणि मग हेमाडपंतांचे मन उचल खाते. खरच बापूंचे शब्द आठवतात कि भक्ती हे बुद्धिवानाचेच काम आहे .भक्ति बुद्धीनेच करता येते पण प्रेम करणे हे मनाचेच कार्य आहे आणि उत्कट प्रेमच भक्तिमार्गात आपल्या निष्ठा रुपी जात्याचा खुंटा कोणत्याही प्रसंगी घट्ट ठेवत. देवयान मार्गावरच्या हेमाडपंतांना अजून हा प्रेमाचा स्पर्श व्हायचा बाकी होता का असा प्रश्न पडतो मनाला …पण खरेच आहे कि कितीही शास्त्रांचा अभ्यास केला तरी सद्गुरूच्या कृपेशिवाय भक्तीमार्गातील प्रगती होणे शक्य नाही कारण ती तळमळ त्या सद्गुरुचीच असते. आपल्या बाळाच्या विकासासाठी त्याला प्रसंगी मारत झोडत शाळेत पाठवणाऱ्या आईसारखी तळमळ असते त्याची , म्हणून बाबांचे प्रयास चालूच राहतात आणि मग पुन्हा एकदा नानासाहेब चांदोरकरांच्या द्वारे ,त्यांच्या कळकळीच्या आग्रहाने हेमाडपंत पुन्हा एकदा शिरडीला जाण्याचा निग्रह करतात . हि कथा खर तर आपलीच आहे हेमाडपंत निमित्त आहेत असे मला प्रामाणिकपणे वाटते .
    .
    मन हे प्रवर्तक इंद्रिय असणाऱ्या मानवाच मनच दुबळ असत, त्या मनाला समर्थ बनवण्याचे सामर्थ्य फक्त या मनःसामार्थ्यदात्याकडेच असते आणि म्हणूनच छायेखाली न येणाऱ्या आपल्याच बाळांसाठी हा सद्गुरु , आपल्या मोठ्या आईचा पुत्र, तिच्याच प्रमाणे आपली करुणा विस्तारत राहतो. कशी ते आपण या लीलेतून पाहतो .
    हेमाडपंत शिर्डीला जाण्यास निघाले. दादरला जाऊन मनमाडची गाडी गाठायची म्हणून दादर पर्यंतच तिकीट घेतलेले असते आणि गाडी सुटताच एक यवन अति चपळतेने आत शिरतो आणि स्वतःहून चौकशी करून हेमाडपंताना सांगतो कि गाडी दादरला थांबणार नाही आपण सरळ बोरीबंदरला जा. या प्रसंगातील दोन ओव्या लक्ष वेधून घेतात
    ‘यवन एक गाडी सुटता अति चपळता आत ये ‘
    नकळे मग या चंचल मन काय कल्पना उठत्या ते
    खरच किती धडपड आहे या सद्गुरूची .देवयान पंथावरून चालणाऱ्या आपल्या बाळासाठी आणि ज्याचे एक पाऊल जरी सद्गुरूच्या दिशेने पडले असते त्या बाळासाठीरु हा सद्गुरु चालत्या गाडीत चढण्याची ” risk” घेतो ह्या इथेच मन थबकते. हेमाडपंत ” चपळाई ” शब्द वापरतात हि चपळाई त्याला करावी लागली आणि नेहमीच करतो तो, कारण जर हेमाडपंताना गाडी मिळाली नसती तर पुन्हा हेमाडपंतांच्या मनात विकल्प आला असता आणि मग ते बाबांकडे कसे आले असते ? पण खरच सद्गुरूच्या दिशेने एक पाऊल टाकणाऱ्या भक्ताची गाडी हा बाप्पा कधीच चुकू देत नाही त्याला त्याच्या उचित destination ला हा सद्गुरु पोचवतोच .आणि भक्तासाठी हवहवस गंतव्य स्थान एकच असत आणि ते म्हणजे आपल्या लाडक्या सद्गुरूच सामिप्य . क्षणोक्षणी संकल्प विकल्पाच्या फेऱ्यात अडकणाऱ्या मनाला थांबवण्यासाठी मनापेक्षाही अधिक वेग हवा नाही का ?मनोजवम मारूततुल्य वेगम अशा हनुमंताचा स्वामी असणाऱ्या सद्गुरूच्या वेगाची कल्पनाच केलेली बरी म्हणुन त्या मद्रासी भक्ताला बाबा म्हणतात धाव मला पकड आणि बाबा क्षणात दृष्टीआड जातात सुद्धा. आजही बापूंचे श्रद्धावानांसाठी चाललेले प्रयास ,तळमळ पहिली कि या प्रसंगाची प्रचीती येते …हेमाडपंतांच्या मनात हा प्रसंग नीट कोरला गेला . हेमाडपंतांच्या किती ओळखी होत्या ,त्यांचे अनेक मुसलमान हि ओळखीचे होते पण हा अनोळखी यवनच कसा नेमका गाडीत चढतो हा विचार मनात येतो . हेमाडपंताना शिरडीच्या मार्गात प्रथमच भेटणारा हि यवन आणि साईनिवास मधे बाबांची मूर्ती घेऊन येणारा हि यवनच,. त्या काळी हिंदू मुसलमान यांच्यात खूप दुही होती हेमाडपंताना तर असा काही भेद नव्हताच पण बाबांना या लीलेतून सामान्य भाक्तानाही मार्गदर्शन करायचे आहे कि हा सद्गुरु जात पात याच्या पलीकडे जाऊन नेहमी भक्ताला मदत करण्यास उत्सुक असतो । पुढे बाबांचा निस्सीम भक्त झालेला मेघाही ” नाही नीच यवनापरता ” असे उद्गार काढतोच न सुरवातीला ! .बाबांना हेमाडपंतांच्या मनाचा ठाव तर घ्यायचा नव्हता न असा विचार येतो, कारण हेमाडपंतानी विश्वास ठेवलाय या अनोळखी यवनावर . मला वाटत बाबांनी हेमाडपंतांची आकृती घडवायला याच क्षणापासून सुरवात केली होती
    यवनरुपी बाबांच्या मुखातील या ओळी खूप महत्वाच्या आहेत. हा सद्गुरु कशा प्रकारे सन्मार्गावर चालू इच्छिणाऱ्या बाळांना मार्गदर्शन करतो हे स्पष्ट होते
    “उतरू नका हो दादरावर ,मेल न तेथे थांबणार ,बोरीबंदर गाठावे ” स्पष्ट मार्गदर्शन आहे .थांबू नका आणि का थांबू नका आणि पुढे काय करा. नाहीतर what to do and what not to do ,काय करावे आणि काय नाही या द्न्द्वात अख्खं आयुष्य जात पण सद्गुरु शिवाय कोणीही उचित मार्ग दाखवू शकत नाही क़य करायचे नाही ,का करायचे नाही आणि काय करायचे हा ठाम निर्णय भक्ताच्या जीवनात सद्गुरु घेतो आणि त्यांच्या कल्याणासाठी तसे करायला लावतो त्याचे शब्द हि त्याची आज्ञाच असते ती आपण बिनदिक्कत पाळायची असते. हेमाडपंतानी हि बाबांची आज्ञा सहजपणे पाळलेली आहे आज आपले बापूही आपल्या बाळाना कलियुगाच्या भीषण परिणामांची सूचना देऊन त्यातून सही सलामत बाहेर आणण्यासाठी काय करायचे नाहीआणि का ? आणि काय करायचे हि त्रिसूत्री अत्यंत तळमळीने आपल्या जीवनात उतरवत आहेत. अगदी आहारापासून विचारापर्यंत ,काय खायचे नाही ,का खायचे नाही आणि काय खायचे ,याचे हीच त्रिसूत्री सांभाळून केलेले मार्गदर्शन आज आपले बापू करतात म्हणून आपली आनंदी जीवनाची गाडी चुकत नाही इतरांसारखी हे आपण अनुभवतो .
    हेमाडपंत आणि यवनाच्या ह्या भेटीतून या सद्गुरूचे perfect timing हेमाडपंताना जाणवते .बापूंच्या शब्दांची आठवण होते कि” मी नेहमी वेळेवरच पोचतो “हेमाडपंत स्पष्ट शब्दात कबुल करतात कि “होती न वेळेवर हि सूचना ,नकळे मग या चंचल मन काय कल्पना उठत्या ते ”
    उद्धरेत आत्मना आत्मानं” या वचनाचे निस्सीम पुरस्कर्ते असलेल्या हेमाडपंताना या प्रसंगातून नक्की जाणवते कि सद्गुरुकडे जाण्यासाठी पहिले पाऊल उचलण्याची तळमळ फक्त आपली तीही त्याच्याच कृपेने पुढची सर्व चळवळ त्याचीच “माझे तरी काय असे सर्व तुझेची रे देवा ” तो यवन म्हणजे बाबाच होते हे जाणण्याएव्हडे हेमाडपंत सुज्ञ होते . सनमार्गावरून चालतानाही पुढे येणाऱ्या अडचणींचे ज्ञान फक्त त्यालाच असते आणि त्याच प्रेम अपार असत” तुम ते प्रेम राम के दुना” “निजप्रेम निदर्शना आणिले ,सहज लीलेकरून ” हेमाडपंतांच्या मनात निर्माण झालेले हे प्रेम आणि अम्बज्ञता हेमाडपंतांच्या कृतीतून स्पष्ट दिसते. हेमाडपंत शिरडीच्या च्या पवित्र भूमीवर पाऊल ठेवतात आणि त्यांच्या हृदयांत आनंदलहरी उसळतात बाबा तर हेमाडपंतांच्या दिशेनेच येत होते केंव्हापासूनच ! आणि हेमाडपंत अक्षरशः धावत सुटतात बाबांच्या दिशेने आपले मानसन्मानाचे, विद्वत्तेचे कल्पनांचे सगळे पडदे फाडून बाबांची पहिलीवहिली धुळभेट घेतात …
    हेमाडपंत आणि यवनाच्या त्या भेटीतूनच पुढे हेमाडपंतांच्या जीवनातला साईप्रेमाचा वृक्ष बहरत गेला ।हेमाडपंताना पहिल्यापासूनच योग्य गाडीत बसवले गेले ज्या गाडीत बसल्यापासूनच हेमाडपंतांच्या मनात सद्गुरूच्या अकारण कारुण्याचे गुणसंकीर्तन नक्कीच चालू झाले असेल आणि मग ते बाबांच्या स्पष्ट आज्ञेने चालूच राहिले अखेरच्या श्वासापर्यंत ! मागणच तस मागितलं” जो वरी या देही श्वास ,नीज कार्यासी साधून घ्या:” .सद्गुरूच्या सामिप्यग्रामाला हेमाडपंत पोचले या हेमी हा हेमाडपंत विरून गेला । या आपल्या बाळाच्या भेटीची ओढ बाबांनाच होती. सद्गुणांच्या अलंकारांनी सजवण्याचा नादच असतो या सद्गुरूला नाही का ?

    “बाळकासी घालीता लेणे ,बालक त्यातील स्वारस्य नेणे
    ते कौतुक एक माताच जाणे ,तैसेच करणे सद्गुरूचे ” हरि ओम ! श्रीराम ! अम्बज्ञ !

    #345089

    SwatiVeera Kudav
    Participant

    हरि ओम

    हेमाडपंत लिहितात……

    परि मी गाडीत जाउनि बसतां l वांद्रे स्टशनी गाडी असता l
    यवन एक गाडी सुटता l अति चपळतां आंत ये ll 125 ll

    तिकीट घेतले दादरपर्यंत l तोच आरंभी कार्यविघात l
    ” प्रथमग्रासी मक्षिका पात ” l तैसा डोकावत होता की ll 126ll

    सवें पाहूनि सर्व सामान l यवन पुसे मज “कोठे गमन” l
    तवं म्हणे मी दादरासी जाउन l मेल साधीन मनमाडची ll 127 ll

    तव तो सुचवी वेळेवर l उतरुं नका दादरावर l
    मेल न तेथें थांबणार l बोरीबंदर गाठावे ll 128 ll

    होती न वेळी ही सुचना l मेल दादरवर मिळती ना l
    नकळे मग या चंचल मना l काय कल्पना उठल्या ते ll 129 ll

    परि ते दिवशी प्रयाण योग l साधावा ऐसाचि होता सुयोग l
    म्हणोनि मध्यंतरी हा कथाभाग l घडला मनाजोग अवचिता ll 130 ll

    श्री नानासाहेबानी बाबांविषयी सांगितल्यानंतर हेमाडपंत श्रीसाईनाथांच्या दर्शनास जाण्यास तयार झाले. परंतु मित्राच्या मुलाच्या मृत्युची घटनेने त्याना त्यांच्या निश्चयापासुन परावृत्त केले. आपण आपल्या जीवनात डोकावले तर आपलेही असे अनेक वेळा खुंटे ढिले झालेले आढळतात.

    परंतु नानांनाही आपल्या व्याहीस साई दर्शनाचा लाभ व्हावा अशी मनोमन इच्छा होती. म्हणुन पुन्हा त्यानी हेमाडपंताना दर्शनास विलंब न करण्याबाबत सुचवले आणि नक्की जाणार असे आश्वासन घेतल्यावरच तिथुन निघाले.

    यानंतर मात्र हेमाडपंत राजी होउन शिरडीस जावयास निघतात. त्यावेळी ते दादर पर्यंत तिकीट काढुन दादर वरुन मनमाड ही मेल पकडणार असतात. अशा वेळी एक यवन चालती गाडी चपळतेने पकडतो. हेमाडपंतांचे सामान पाहुन चौकशी करतो. हेमाडपंतांनी वस्तुस्थिती सांगितल्यावर तो हेमाडपंताना सावध करतो दादर ला न उतरता सरळ बोरिबंदर गाठावे. कारण मनमाडची मेल दादरला थांबणारी नसते. त्याने न मागता दिलेल्या सल्ल्यामुळे हेमाडपंताना गाडी मिळाली व ते शिरडीस पोहोचले.

    1. इथे नानासाहेबांचे गुणसंकिर्तन, तसेच जे मला मिळाले ते माझ्या आप्ताना मिळावे, इतकेच नाही तर त्यासाठी आग्रही असावे हा महत्त्वाचा गुण दिसुन येतो. त्यांच्या तोंडुन वदवुन हेमाडपंताना राजी करवले म्हणजेच श्रीसाईंनी नानासाहेबाना त्यांचा नंदी बनवले.

    2. हेमाडपंत हे सुशिक्षित आणि वेदवेदांत जाणणारे होते. ते नित्याने ग्रंथ वाचन पठणही करित असत. भागवत मुखोद्गत होते. म्हणजे ते देवयानपंथीच होते. परंतु सदगुरुंशिवाय त्यांचा अध्यात्मिक विकास होणे शक्य नव्हते. बाबानाच याची काळजी म्हणुन त्यांच्या आध्यात्मिक प्रगतीच्या आड येणा-या सर्व अडथळ्याना बाबाना काढुन टाकायचे होते. त्यासाठीच त्यांचे इतुके प्रयास.

    3. साईनाथांची खरी लिलेची सुरुवात होते ती नानासाहेबांच्या गाडीपासुन. नानांना वसईला जाण्यासाठीची गाडी येण्यास एक तास अवकाश होता. तेव्हा ती वेळ सत्कारणी लावावी असा विचार येताच वांद्र्यापुरती एक गाडी आली. हा योगायोग नसुन साईनाथांची करणीच होती. त्यावेळेत त्यानी हेमाडपंताची भेट घेउन मन वळविले होते.

    4. मग हेमाडपंत राजी होउन शिरडीस निघाले म्हणजे बापुंनी सांगितल्याप्रमाणे त्याचे पहिले पाउल. प्रत्येक जीवाकडुन सदगुरुस या पहिल्या पाउलाचीच अपेक्षा असते. बाकीची पावले सदगुरु आपल्यापर्यंत येत असतातच. अगदी त्याचप्रमाणे बाबांचे यवन रुपी पाउल हेमाडपंतांच्या जीवनात पडले. जसे हेमाडपंतानी पहिले पाउल टाकले बाबा त्याच्या दिशेने धावत सुटले. म्हणुन त्यानी गाडी सुटायच्या आत चपळतेने पकडली. मी सदगुरुंपर्यंत पोहोचावे हा सदगुरु संकल्पच असतो. त्याचा संकल्प स्विकारणे हे माझे फक्त माझ्यावर अवलंबुन असते म्हणजेच कर्मस्वातंत्र्य.

    5. बाहेरगावी गेलेलं बाळ घरी येणार म्हटल्यावर आईच्या जीवाची जी घालमेल असते तीच या सदगुरु तत्त्वाची असते. मग आई जशी त्याच्या येण्याच्या अगोदर सगळी तयारी करुन तत्पर असते.तशीच ही गुरुमाउली. म्हणुन हेमाडपंत जेव्हा दादरवर उतरण्याचा चुकीचा निर्णय घेतात तेव्हा ही गुरुमाउली पुन्हा त्यांचा मनात विकल्प निर्माण होउ नये म्हणुन यवन रुपात त्याना सावध करती झाली.

    6. आपल्या जीवनातही जेव्हा आपण चुकीचे निर्णय घेतो तेव्हा झालेल्या नुकसानीचे खापर देवावर फोडतो. पण त्यावेळी आपल्याला सदगुरुनी कोणत्यातरी रुपात सावध केलेले असतेच. पण मला ते ओळखता येत नाही म्हणुन मी कोणाचे ऐकत नाही. आपल्याही बापुंबद्दल सांगितल्यानंतर किती जणानी पटकन विश्वास ठेवला ? पुढील प्रगती त्यानुसारच झाली. सदगुरु आपल्या भक्ताची साथ कधीच सोडत नाहीत. पण आम्हीच तो बरोबर आहे या जाणिवेचा विसर पडलेला असतो.

    तो नेहमी बरोबर असतोच मला त्याच्याबरोबर रहाता आलं पाहीजे म्हणजे मी सावध असले पाहीजे. इथे हेमाडपंताना त्याच क्षणी विश्वास बसतो की ही साईनाथांची योजना असावी. हेच त्यांचे विश्वासाचे पहिले पाउल असे मला वाटते. जर हेमाडपंतानी त्या यवनावर विश्वास ठेवुन ऐकले नसते तर ते शिरडीस पोहोचले नसते. म्हणुन तो यवन त्यांच्यासाठी साईनाथच आहेत.

    7. यवन एक गाडी सुटता l अति चपळतां आंत ये l

    इथे गाडी म्हणजे श्रसाईनाथांच्या दिशेने वाटचाल असे मला वाटते. या देवयान पंथावर आरुढ झालेल्या हेमाडपंतांची गाडी चुकताच विकल्प येउ नये म्हणुन साईनाथांची ही चपळता. त्याकरिता हा यवन अति चपळता आत येतो. म्हणजेच वेळेवर शिरकाव करतो. या त्रिविक्रमाची येण्याची वेळ कधीच चुकत नाही. किंबहुना ती गाठण्यासाठी तो आपले सर्वस्व पणाला लावतो. आज बापुंच्या तपश्चर्या, उपासना, नित्याचे जागरण ही भक्तांच्या उद्धारासाठीची चपळता नाही तर काय आहे? या चपळतेमध्ये तत्परता, तन्मयता, ओढ, वात्सल्य, प्रेम इ. अनेक अर्थ दडलेले आहेत. म्हणजेच काय तर हा साईनाथच त्यांच्या लेकराला भेटण्यास जास्त आतुर आहे.

    सवें पाहूनि सर्व सामान l यवन पुसे मज “कोठे गमन” l

    हेमाडपंतानी काहीही चौकशी केली नसतानाही स्वत:हुन तो यवन प्रश्न विचारतो आहे. यावरुन आई जशी बाळाच्या प्रत्येक हालचालीवर काळजीने लक्ष ठेवुन असते आणि चौकशी करत असते. तसे हा यवन विचारतो आहे. खरं पहाता रेल्वेच्या त्या डब्यात चौकशीच करायचीच असती तर किती तरी प्रवासी होते. पण प्रश्न फक्त हेमाडपंताना विचारला गेला. यावरुन तो यवन हेमाडपंतासाठीच गाडीत आलेला होता.
    हा अकारण कारुण्याचा महासागर आहे आणि याच्याकडे अपरंपार प्रेम आहे हेच दिसुन येते.

    तव तो सुचवी वेळेवर l उतरुं नका दादरावर l
    मेल न तेथें थांबणार l बोरीबंदर गाठावे ll 128 ll

    तो त्याची वेळ नेहमीच पाळतो तसेच आपल्या भक्ताना सुचित ही करत असतो. आज या कलियुगात जे काही घडते आहे त्या घडामोडींबाबत बापुही त्यांच्या प्रवचनातुन आपल्याला सुचित करत असतात. प्रत्यक्ष मधुन सावध करतात. म्हणुनच आपल्याला कुठे वेग वाढवायचा आणि कुठे थेट पोहोचायचे याचे मार्गदर्शन करतात म्हणुनच आपली गाडी चुकण्याची आणि चुकीच्या गाडीत बसण्याची वेळ येत नाही.

    परि ते दिवशी प्रयाण योग l साधावा ऐसाचि होता सुयोग l
    म्हणोनि मध्यंतरी हा कथाभाग l घडला मनाजोग अवचिता ll 130 ll

    त्या दिवशी हेमाडपंतानी शिरडी गाठावी असा साईनाथांचा संकल्प होता म्हणुनच तो सुयोग साधला गेला. त्यासाठीच साईनाथाना यवन होउन यावं लागलं. यावरुन आपल्या भक्ताच्या, मग भक्ति त्याच्या कोणत्याही रुपाची केलेली असो, त्याच्यासाठी हा सदगुरु कसा तत्पर असतो हे या यवनाच्या भेटीतुन लक्षात येते. कारण हेमाडपंतानी साईरुपाची भक्ती केली नसली तरी ते देवयानपंथावरचे होते.

    साईनाथांचा भक्त कणव आपणास इथे पाहायला मिळतो. यांच्या कारुण्याचा स्त्रोत स्वभक्त हितार्थ कुठेही कधीही आणि कुठेलेही रुप घेउन प्रकटत असतो. कधी वाट चुकु नये म्हणुन वाटाड्या बनुन तर कधी अघोरी शक्तींच्या त्रासातुन सोडवणुक करण्यासाठी प्रत्यक्ष प्रकट होउन. आपण सर्वच जाणतो प्रवीण वाघांच्या सकटातही बापु असेच धावुन गेले होते. प्रत्येक अवतारात ही माउली अशीच धाव घेत असते. जवळ घेण्यासाठी हातही पसरलेलेच आहेत. मला फक्त संपुर्ण विश्वासाने स्वत:ला सोपवता आलं पाहीजे.

    आपण प्रवास करताना म्हणजे जीवन रुपी प्रवासामध्ये तन मन बुद्ध्यादी ओझी वाहुन प्रवास करत असतो. शरिराची तगमग, मन चंचल तर, बुद्धी अस्थीर असे विचारांचे ओझे घेउन जीवनाचा प्रवास करत असतो. तेव्हा हा यवन रुपी वाटाड्या जीवनात येतो. आणि अचुक मार्गदर्शन करतो. बापु सांगतात गाडीत बसल्यावर आपली ओझी मांडीवर घेउन बसता का ? ती जशी निर्धास्त पणे डेकवर टाकता तसेच तुमची सर्व ओझी त्याच्या पायावर घाला. कारण आपल्या ओझ्यांची काळजीही त्यालाच असते.

    संपुर्ण श्रीसाईसच्चरितातील सर्व कथा या “एक विश्वास असावा पुरता कर्ता हर्ता गुरु ऐसा ” या तत्त्वावर आधारलेल्या आहेत. ज्याप्रमाणात विश्वास त्याच प्रमाणात प्रत्येकाला प्रचिती आलेली आहे. साई रुपातही आणि साईअनिरुद्ध रुपातही.

    हरि ओम , श्रीराम , अंबज्ञ.

    अंबज्ञ स्वातीवीरा कुडव
    नानाचौक, मुंबई.

    #716169

    gauripatankar
    Participant

    Snehalveera has explained the topic very thoroughly. Feeling very happy and enthusiastic while reading her explaination. Ambadnya bappa

    #717580

    gauripatankar
    Participant

    हरि ओम.

    • हेमाडपंत आणि यवनाची भेट हा योगायोग नव्हता. हि साईची लीला होती आपल्या भक्ताच्या पायाला दोर बांधून आपल्याकडे खेचून आणण्याची. भक्ताची उचित वेळ आली कि तो आपोआपच आपल्या देवाकडे खेचला जातो. जर त्या वेळेला यवन तेथे आला नसता तर हेमाडपंतांची उचित गाडी चुकली असती आणि या वेळेलाही ते शिर्डीला पोहचू शकले नसते. पण या वेळेला साईचीच इच्छा होती कि हेमाडपंतानी शिर्डीला यावे.
    • साईना हेमाडपंतांकडून साई चरित्र सारख्या अत्यंत पवित्र ग्रंथाची निर्मिती करून घ्यायची होती. आणि या कार्यासाठी हेमाडपंतच योग्य होते. पुढे येणाऱ्या काळात साईच्या भक्तांची आणि त्यांच्या भक्तीची माहिती इतर भक्तांना मिळावी हीच त्या कनवाळू साई माउलीची इच्छा असणार. मदर्थ किती हा साई झटतो माझा |
    • यवनाने गाडीत प्रवेश पण कसा केला तर त्वरेने. म्हणजेच माझा उद्धार करण्यासाठी हा साई किती उत्सुक आणि तत्पर असतो हे यावरून स्पष्ट होते. पण मीच माझ्यामध्ये आणि त्याच्यामध्ये विकल्प रुपी, संशयरुपी भिंत बनवलेली असते. ज्यामुळे साईची इच्छा असूनपण तो आपल्या जीवनात प्रवेश करू शकत नाही.
    • तो यवन येउन हेमाडपंतांनाच प्रश्न विचारतो कि कुठे चाललात? आणि हेमाडपंत पण लगेच उत्तर देतात. जर यावेळेला त्यांच्या मनात विचार आला असता कि हि मुस्लिम व्यक्ती मलाच का प्रश्न विचारत आहे, मी याच्या प्रश्नाच उत्तर का देऊ तर कदाचित त्यांची साई दर्शनाची हि वेळही चुकली असती. पण या वेळेला त्यांनी मनात विकल्प येऊ दिला नाही. त्यामुळेच त्यांना उचित माहिती मिळाली. म्हणजेच इथूनच हेमाडपंतांच्या मनाचे नमः करायला साईनी सुरवात केली होती.
      धन्य ते साई बाबा आणि त्यांचे भक्त.

    हरि ओम. अम्बद्न्य. जय जगदंब जय दुर्गे .

Viewing 7 posts - 1 through 7 (of 7 total)

You must be logged in to reply to this topic.

Comments are closed, but trackbacks and pingbacks are open.